Gjaku, ind lidhor

Gjaku – perbehet nga qeliza qe lundrojne (notojne) ne substancennderqelizore (plazmen).
Ku gjendet: Brenda zemres dhe eneve te gjakut te sistemitqarkullues.
Funksionet: transport i oksigjenit, i lendeve ushqyese, i mbetjevedhe materialeve te tjera.

Pamje histologjike e gjakut. Dallohen qelizat e gjakut;
pjesa me e madhe jane rruaza te kuqe te cilat ne qender duken
me te zbehta per shkak se kalon me shume drite.
Gjithashtu, dallohen edhe dy leukocite (rruaza te bardha te gjakut)



—–
(c) rinstinkt blog

Advertisements

Sistemi Limfatik

SISTEMI LIMFATIK

  1. Limfa
  2. Enët limfatike
  3. Nyjet limfatike
  4. Gjëndra e Timusit
  5. Shpretka
Funksioni

  • Drenon (nxjerr jashtë – nga periferia drejt qëndrës) lëngun jashtëqelizor të tepërt me anë të enëve limfatike të cilat derdhen në qarkullimin e gjakut (në vena).
  • Mbrojtje imunitare e organizmit; LEUKOCITE – limfocite B, limfocite T(që kalojnë nga Timusi)

Përbërja e sistemit limfatik:

LIMFA

  • përqindje e madhe uji
  • proteina
  • lëndë minerale
  • vitamina
  • sheqerna
  • kolesterol
  • hormone
  • lyra
  • leukocite
  • (nuk përmban rruaza të kuqe (eritrocite) dhe proteina specifike!!)

ENËT LIMFATIKE

  • kapilarët limfatikë
  • enët limfatike më të gjera
  • dukte limfatike
  • venat e kraharorit
NYJET LIMFATIKE
SHPRETKA
GJËNDRA E TIMUSIT (TIMUSI)

Limfa shtyhet përpara si pasojë e tkurrjes së muskujve skeletikë dhe si pasojë e diferencës së trysnisë që krijohet në hapsirën e kraharorit gjatë frymëshkëmbimit.

—–
Rinstinkt 2012

Gjaku (skemë)

GJAKU (i vetmi ind i lëngshëm i organizmit)

Funksionet

  • transportues;
  • homeostatik;
  • mbrojtës.
GJAKU = Plazma (55%) + Elementët Qelizorë (45%) 
PLAZMA

  • 90% ujë
  • sheqerna(glukoz), 
  • lyra(fosfolipide dhe trigliceride), 
  • kripëra minerale(anione, katione) => trysni ozmotike 
  • proteina(që sintetizohen në mëlçi) => transportuese lëndësh; mpiksje gjaku; ruajtje e pH; trysni onkotike.
ELEMENTËT QELIZORË
Rruazat e kuqe (Eritrocitet)
  • transportojnë O2 dhe CO2(pakicë) 
  • formojnë lidhje të kthyeshme me Hemoglobinën(proteine që i jep ngjyrën karakteristike të kuqe eritrociteve) 
  • 4,5-5 milionë/ml gjak

Rruazat e bardha (Leukocitet) 

  • 6000-8000/ml gjak 
  • funkson mbrojtës
Janë 3 llojesh (sipas formës dhe vendit ku ndodhen/veprojnë)
· GRANULOCITE – kanë kokrriza të shumta në citoplazmë; prodhohen në palcën e kuqe të kockave
· LIMFOCITE –formohen në nyjet limfatike, në bajame dhe shpretkë
· MONOCITE – prodhohen në indin limfatik


Pllakëzat e gjakut (Trombocitet)
Ndihmojnë në mpiksjen/koagulimin e gjakut 
Formohen nga copëtimi i zgjatimeve citoplazmatike të MAKROKARIOCITEVE

(c) R.instinkt blog