Kush do t’i mbrojë pyjet?

Kush do t’i mbrojë pyjet?

Amerika e Jugut (Pyjet e Amazonës)

Amerika e Jugut (Pyjet e Amazonës)

Të gjithë dëgjojmë herë pas here gërthitje ambientaliste për shaktërrimin e pyjeve në Amazonë apo në vende të tjera jo të zhvilluara, si për shembull në Afrikë apo edhe tjetrëkund. Ajo që na jepet si shpjegim është se këto pyje shfrytëzohen nga kapitalistët e egër, të cilët nxjrrin fitime të majme nga prerja dhe shitja e drurit të pemëve… Kështu faji është i kapitalistëve; dhe kaq mjafton.

Le të themi menjëherë se, pavarësisht se konstatimi dhe shqetësimi mbi gjendjen e pyjeve të Amazonës është jo i gabuar, pjesa tjetër e arsyetimit është i gabuar.

Për të treguar gabimin, dhe mendimin e rrejshëm, për të mos thënë edhe propagandën latente që e ka frymëzuar, le të marrim një shembull ndër vendet ku kapitalizmi dhe kapitalistët gjenden me bollëk (edhe pse jo në gjenden më të mirë të kapitalizmit, megjithse kjo është temë tjetër). Shtete e Bashkuara të Amerikës.

Pyjet në Amerikën e Veriut vështtirë se mund të thuhet se janë në vuajtje. Madje ka më shumë pemë nga sa ka patur në 100 vitet e fundit. Kush zotëron pyjet në Amerikën e Veriut jo vetëm që ka incentiva për të stimuluar rritjen e pemëve të reja, por ka edhe incentiva për t’i prerë ato në një ritëm të caktuar, sipas interesit të vet.

Ku është dallimi mes Amerikës së Veriut dhe Pyjeve të Amazonës, në Amerikën e Jugut? E thjeshtë. Në SHBA (A. Veriut) pyjet menaxhohen në mënyrë private, nga individët që zotërojnë tokat përkatëse. Ndërsa në Amerikën e Jugut pyjet janë të menaxhuara nga qeveria apo konsiderohen pronë publike, një e mirë publike – pra një tokë që ka zotërohet në mëynrë kolektive. Në këtë rast individët nuk kanë asnjë incentivë për të menaxhuar dhe për t’u kujdesur për pronën publike.

Në rastin e Amerikës së Veriut, në të kundërt, ndodh që individi ka një interes personal në menaxhimin e drejtë të tokës dhe të pyllit meqë nga menaxhimi i drejtë derivon edhe fitimi i tij.

Konkluzioni? E mira publike është një koncept që favorizon vetëm parazitët dhe sjell shterpësi dhe regres.

[Nëse postimi të pëlqeu, dhe do të qëndrosh i/e azhornuar, mos harro të vendoshësh një “Like” tek faqja e blogut në Facebook.]

——————————————————————————-

2 mendime mbi “Kush do t’i mbrojë pyjet?

Lini një koment

Plotësoni më poshtë të dhënat tuaja ose klikoni mbi një nga ikonat për hyrje:

Stema e WordPress.com-it

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj WordPress.com. Dilni / Ndryshojeni )

Foto Twitter-i

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Twitter. Dilni / Ndryshojeni )

Foto Facebook-u

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Facebook. Dilni / Ndryshojeni )

Foto Google+

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Google+. Dilni / Ndryshojeni )

Po lidhet me %s