Mikrobiologjia: Salmonella

Salmonella

Salmonelat përbëjnë rreth 500 serumotipe bacilesh (serumotipet e ndryshme quhen serovar dhe katalogohen në bazë të lipopolisakaridit, të antigjeneve O, Vi dhe H, ky i fundit shfaqet në dy faza). Janë të gjithëgjendur dhe shkaktojnë dy tablo patologjike: Gastroenteritet (me tendencë drejt shërimit të vetvetishëm dhe pa tendecë përhapjeje, që shkaktohen nga serovar të kudondodhur) dhe infeksionet sistemike, tifo dhe paratifo (të shkaktuara ekskluzivisht nga serovarë të përshtatur për njeriun, që mund të jenë edhe vdekjeprurëse). Të dyja tipologjitë einfeksionit transmetohen me rrugë oro-fekale (marrje e ushqimit të ndotur).

Salmonella typhi

Sëmundja paraprihet nga një inkubacion i gjatë (7-14 ditë), me dhimbje muskulore, pagjumësi; pason temperatura (karakteristike – lakorja e Wunderlich-ut) me ndërlikim të aparatit tretës, SNQ (sistemit nervor qëndror), aparatit të frymëshkëmbimit, aparatit hemolinfopërftues dhe aparatit urinor.

Mekanizmi patogjen

Salmonella typhi është enteroinvazive, mbërrin në nënmukozë me anë të qelizave M. Makrofagët e nënmukozës e gëlltisin me anë të fagocitozës, por Salmonella typhi është në gjendje të shumëfishohet në brendësi të fagozomit duke penguar shkrirjen e tij me lizozomin. Makrofagu kthehet në qarkullimin e gjakut duke u bërë transportues i bakterit. Në javën e parë, Salmonellat nuk kërkohen në zorrë por në gjak. Bakterihemia ka një efekt pirogjen.

Qarku i transmetimit të Salmonella typhi-t

Ushqim à zorrë à mukozë à linfonyje mezenterikeà dukti (linfatik) i kraharorit à qarkullimi i gjakut (bakterihemi) à shpretkë, mëlçi (ku shumëfishohet) – përfundon inkubaconi – à gjak (bakterihemi ngulmuese, e zgjatur) à ethe à fshikëza e tëmthit à mukoza e zorrëve të holla (kolonizimi i dytë i zorrës) à pllakat e Peyer-it.

Nga pllakat e Peyer-it: (bakteret) mund të shkaktojnë aktivizimin e imunitetit qelizor; mund të shkaktojë ulçeracione që janë shkaktarë të hemorragjive, çpimeve dhe peritoniteve; dhe mund të eliminohet me anë të fekaleve (burim infeksioni).

Ndërsa në periudhën e parë të infeksionit Salmonellat arrijnë të shumëfishohen tek monocitët, shërimi shoqërohet me shfaqjen e një fuqie të lartë baktericide (që vret bakteret) në drejtim të Salmonellave të fagocituara, për shkak të ndërhyrjes së fenomeneve të imunitetit qelizor. Pas shërimit, tek disa subjekte bakteri qëndron ende në fshikëzën e tëmthit duke i shndërruar këta individë në mbajtës të shëndetshëm të bakterit dhe në përhapës të infeksionit.

© mbi tekstin, Rinstinkt 2012

——————————————————-

Advertisements

Lini një koment

Plotësoni më poshtë të dhënat tuaja ose klikoni mbi një nga ikonat për hyrje:

Stema e WordPress.com-it

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj WordPress.com. Dilni / Ndryshoje )

Foto Twitter-i

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Twitter. Dilni / Ndryshoje )

Foto Facebook-u

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Facebook. Dilni / Ndryshoje )

Foto Google+

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Google+. Dilni / Ndryshoje )

Po lidhet me %s