Kolesteroli “i mirë”, kolesteroli “i keq”!

Kolesteroli biozintetizohet ne mëlçi, transportohet me ane te gjakut ne te gjithë trupin për t’u perdorur ne një shumëllojshmëri formash, dhe kthehet ne mëlçi ku sherben si perkursor i steroideve te tjerë.

Kolesteroli është një lipid dhe nuk është i tretshem ne ujë. Si mundet te levizë ai nëpërmjet gjakut, kur ai nuk tretet ne te? Pergjigjia është se nuk tretet, por transportohet nga gjaku drejt indeve si pjesë e lipoproteinave (lipide+proteina =lipoproteina).

Proteinat qe transportojne kolesterolin nga mëlçia quhen lipoproteina me densitet te ulet (low-density lipoproteins), LDL; ato qe e kthejne kolesterolin ne mëlçi janë lipoproteina me densitet te lartë (high-density lipoproteins), HDL. Nëse po transportohet shumë kolesterol nëpërmjet LDL-ve, ose shumë pak nëpërmjet HDL-ve, kolesteroli i tepert nderton ne muret e arterieve pllakak atherosklerotike (arteriosklerotike).

Një ekzaminim ne ditet e sotme, mat jo vetëm sasine e kolesterolit total por edhe perqindjet e LDL-se dhe HDL-se. Një nivel i lartë i kolesterolit ne LDL është një faktor risku për sëmundjet e zemrës. Kolesteroli LDL është kolesteroli “i keq”. HDL-ja ne anen tjetër heq nga qarkullimi kolesterolin e tepert, pra kanë rol mbrojtës. Kolesteroli HDL është kolesteroli “i mirë”.


Shperndarja (raporti) midis kolesterolit LDL dhe atij HDL varet kryesisht nga faktorë gjenetikë, por mund edhe te ndryshohet. Ushtrimi i regullt rrit sasine e kolesterolit HDL dhe redukton (zvogelon) ate te kolesterolit LDL, sikundër ben edhe limitimi (kufizimi) i sasise se lyrave te ngopura ne dietë.

Është bërë shumë progres ne zhvillimin e drogerave te reja per te ulur nivelin e kolesterolit. Klasa e statinave, duke filluar me lovastatin-ën ne 1988, e ndjekur nga simvastatin-a ne 1991 kanë rezultuar veçanërisht efektive. Statinat ulin nivelin e kolesterolit duke inhibuar enzimen 3-hidroksi-3-metilglutaril coenzima A reduktaza, e cila është e nevojshme ne biosintezen e acidit mevalonik. Acidi mevalonik është një prekursor esencial, i domosdoshem ne sintezen e kolesterolit, pra me pak acid mevalonik me pak kolesterol.

 

Rinstinkt 2012

—————————————————————————-

Advertisements

4 mendime mbi “Kolesteroli “i mirë”, kolesteroli “i keq”!

  1. Pingback: Sistemi Limfatik | instinkt

  2. Pingback: Lyrat dhe trupi | instinkt

  3. Pingback: Membrana qelizore (plazmatike) | instinkt

  4. Pingback: Mëlçia; fiziologjia e mëlçisë | Rinstinkt

Lini një koment

Plotësoni më poshtë të dhënat tuaja ose klikoni mbi një nga ikonat për hyrje:

Stema e WordPress.com-it

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj WordPress.com. Dilni / Ndryshoje )

Foto Twitter-i

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Twitter. Dilni / Ndryshoje )

Foto Facebook-u

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Facebook. Dilni / Ndryshoje )

Foto Google+

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Google+. Dilni / Ndryshoje )

Po lidhet me %s