Mikrobiologjia (3)

Mikrobiologji (3)

Mikrobiologjia e tokës: transformimi bakteror i materies organike dhe joorganike.

  • S. Winogradsky (1856-1953)
    • Themelues i mikrobiologjisë së tokës (dheut).
    • Bakteret transformojnë elementët: mund të oksidojnë hekurin, squfurin dhe amonin për qëllime energjetike.
    • Disa baktere fiksojnë dioksidin e karbonit.
  • M. Beijerinck (1851-1931)
    • Izoloi N-fiksuesit dhe S-reduktuesit.
    • Koncepti i kudogjëndjes (kudondodhjes) së mikroorganizmave.
    • Përdori kulturat e rritjes të pasuruara (me lëndë specifike).
    • Bekteret azot-fiksues simbiotikë dhe jeta e lirë (Azotobacter, Rhizobium).

Zhvillimi i Mikrobiologjisë në shekullin e XX

  • 1928 – Flemingu zbulon penicilinën, e prodhuar nga Penicillium notatum.
  • Në vitet ’40 zbulohen (gjenden) sistemet gjenetike te bakteret dhe fagët.
  • Bakteret bëhen modeli kryesor për biologjinë molekulare.
  • Disa nga detajet e sintezës së proteinave, replikimit të ADN-së, etj. janë studiuar në baktere.

Metoda shkencore – Francis Bakon

Arsyetimi deduktiv

Zhvillimi i një sistemi eksperimental në gjëndje që t’u përgjigjet pyetjeve në mënyrë objektive është quajtur “metodë shkencore”.

Lindja e Kimioterapisë moderne

Kimioterapia – trajtimi me përbërje kimike.

Agjentët kimioterapikë të përdorur në trajtimin e infeksioneve mund të jenë sintetikë (kimioterapikë) ose të prodhuar nga mikroogranizmat kërpudhore apo bakterore ( natyror apo antibiotikë).

Paul Ehrilch, babai i kimioterapisë, në vitin 1910 zhvilloi kimioterapikun e parë: një përbërje sintetike me bazë arseniku organik (salvarsan, drug #606) për trajtimin e sifilizin.

Në 1928-ën, Alexander Fleming-u zbulon antibiotikun e parë.

Ai vëren se kërpudha e llojit Penicillium prodhonte një antibiotik, penicilinën, që ishte në gjendje të inaktivizonte Staphylococcus aureus-in.

Në 1940-ën, penicilina testohet klinikisht dhe prodhohet në shkallë industriale.

 

Evolucioni modern i Mikrobiologjisë

Bakteriologjia = studimi i baktereve.

Mikologjia = studimi i kërpudhave.

Parazitologjia = studimi i Protozoarëve dhe krimbave parazitë.

(Zbulimet më të fundit në gjenomikë, kanë dhënë instrumente të reja për klasifikimin e mikroorganizmave.)

Imunologjia = studimi i imunitetit. Vaksinat dhe sistemi i interferonëve janë studiuar për të parandaluar dhe kuruar sëmundjet virale.

  • Përdorimi i Imunologjisë për të identifikuar disa baktere në “sierotipa” (variante ndërspecifike) u propozua nga Rebecca Lancefield në vitin 1933.

Virologjia = studimi i viruseve.

  • 1892 – Iwanowski infekton disa bimë të shëndetshme të duhanit me virusin e mozaikut të duhanit.
  • 1917 – Herelle zbulon viruset bakterore (apo bakteriofagët, fagët).
  • 1935 – Stanley dëliron (pastron, “purifikon”) viruset e mozaikut të duhanit, duke treguar për të parën herë strukturën e një virusi.
  • 1954 – Salk ndërton vaksinën kundërpolio.
  • 1960 – Paul Berg fut ADN kafshe në ADN-në bakterore në mënyrë që bakteret të mund të prodhonin proteina të kafshës (teknologjia e ADN-së rikombinante = ADN e formuar nga dy burime të ndryshme).

Duke përdorur mikroorganizmat…

  • George Beadle dhe Edward Tatum treguan se gjenet kodifikojnë për enzimat qelizore (1942).
  • Oswald Avery, Colin MacLeod dhe Maclyn McCarty treguan se ADN-ja përfaqëson materialin trashëgues (1944).
  • Francois Jacob dhe Jacques Monod zbuluan rolin e ARN-së mesazhere në sintezën proteinike (1961).

Nobel për Mjekësinë

1901* von Behring – Kundërtoksina difterike

1902 Ross – Transmetimi i Malarjes

1905 Koch – Bakteri i Tuberkulozit (bacili i Kohut)

1908 Metchnikoff – Fagocitët

1945 Fleming, Chain, Florey – Penicilina

1952 Waksman – Streptomicina

1969 Delbrück, Hershey, Luria – Replikimi Viral

1987 Tonegawa – Gjenetika e kundërtrupave

1997 Prusiner – Prionët

*Nobeli i parë për Fiziologjinë dhe Mjekësinë.

Rreth 30% e Nobelëve për Mjeksësinë u janë dhën mikrobiologëve.

About these ads

Lini një koment

Plotësoni më poshtë të dhënat tuaja ose klikoni mbi një nga ikonat për hyrje:

Stema e WordPress.com-it

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj WordPress.com. Dilni / Ndryshoje )

Figurë Twitter-i

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Twitter. Dilni / Ndryshoje )

Foto Facebook-u

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Facebook. Dilni / Ndryshoje )

Google+ photo

Po komentoni duke përdorur llogarinë tuaj Google+. Dilni / Ndryshoje )

Po lidhet me %s